Yuxarı

Valyutalar

Valyutalar

Ölkə pul vahidlərini bir-birlərinə qarşı nisbətlənməsinə “Valyuta” deyilir. İki ölkə pul vahidinin bir birinə qarşı olan dəyəri “Valyuta cütlüyü” ilə ölçülür. Fərqli ölkə pul vahidlərinin bir-birlərinə qarşı olan dəyərlərinin alınıb satıldığı yer isə “Forex bazarı” adlanır. Forex bazarı valyuta ticarətinin edildiyi dünyanın ən böyük beynəlxalq pul bazarıdır.

Aşağıdakı cədvəldən bir çox valyutaya bağlı anlıq qiymətləri canlı olaraq təqib edə bilərsiniz.

Başlanğıc valyuta məlumatları

Bir valyutada əməliyyat edilə bilməsi üçün əvvəlcə iki ölkə pul vahidinin bir birinə nisbətlənməsi lazımdır. Məsələn; Avro ilə dolların bir-birlərinə nisbətlədiyimizdə EUR / USD valyuta cütünü əldə edirik. Bu valyuta cütündə sol tərəfdəki ilk pul vahidinə əsas valyuta (Base Currency), sağ tərəfdəki ikinci yəni dəyişən pul vahidinə isə əlavə valyuta (Counter Currency) adı verilir.

YENİ NƏSİL YATIRIMÇI OLMAQ İSTƏRDİNİZMİ?
FOREX TƏLİM HESABI AÇMAQ ÜÇÜN DAXİL OLUN

Valyuta hesablaması

Məsələn; EUR / USD valyuta cütünün dəyəri 1.50 olsun. Bu vəziyyətdə 1 Avronun dəyəri, 1 Amerikan dolları və 50 Centə bərabər olacaq. Deyək ki EUR / USD valyuta cütünün dəyəri bir zaman sonra 1.20-yə düşdü. Bu vəziyyətdə 1 avronun qarşılığında 1 ABŞ dolları və 20 Cent qarşılığı olacaq. Yəni Avro pul vahidinin dəyəri ABŞ dolları qarşısında düşmüş sayılacaq.

TL səbəti əsasına baxdığımızda isə EUR / USD paritesinin 1.50 olması, məsələn Avronun 3 TL və dolların 2 TL olmasına bərabərdir. Belə bir qiymətləndirmə meydana gəlməsi vəziyyətində Dollar / Avro cütü isə 2/3 = 0,66 olacaq.

Pul vahidlərinin dəyişmə səbəbləri

Ölkə pul vahidlərinin bir birlərinə qarşı olan dəyərləri hər gün, hər dəqiqə və hər an dəyişkənlik göstərir. Pul vahidlərindəki bu qiymət artımları və ya birinin digərinə görə dəyər itkisi çox fərqli faktorların nəticəsindən qaynaqlanmaqdadır. Pul vahidlərindəki bu dəyişiklik ümumi mənada ölkə iqtisadiyyatları arasındakı fərqliliklərdən meydana gəlir. Bir ölkədəki faiz artımı, digər ölkə iqtisadiyyatlarına təsir etdiyi kimi iqtisadi məlumatların pul vahidlərində qiymət dəyişmələrinə də təsirləri vardır. Pul vahidlərindəki dəyişiklik yalnız iqtisadi deyil, eyni zamanda siyasi və hətta sosioloji proseslər zamanı meydana gəlir.

Valyuta əməliyyatı edərkən istiqamətin təyin edilməsi

Pul vahidləri, yuxarıda qeyd etdiyimiz səbəblərdən qiymət dəyişikliyinə uğraya bilir. Bu da valyuta bazarında əməliyyat etmək istəyən investorlar üçün təxmin etmələrinə imkan yaradır. Məsələn EUR / USD cütlüyünün qiyməti investorun hədəflədiyi zaman intervalında hansı səviyyədə olacağını təxmin etmək əslində bir fərziyyədir. Yuxarıda verdiyimiz nümunədə EUR / USD cütü 1.50 səviyyəsindən 1.20 səviyyəsinə düşmüşsə investorun bu valyuta cütündə pul qazanması üçün Avronu satıb Dollar alması lazımdır. Yəni bunun mənası EUR / USD cütündə satması lazım idi. Forex Bazarında əməliyyat edən investorlar EUR / USD cütündə Avronun dəyər itirəcəyini və ya başqa sözlə desək dolların avro qarşısında dəyər qazanacağına dair bir mövqe açmaq üçün bu valyuta cütünü satması yəni SELL əmrini verməsi və ya QISA / SHORT mövqe açması lazımdır. Bu vəziyyətdə 1.50 səviyyəsindən satılaraq açılan mövqenin 1.20-də geri alınaraq bağlanılması bazardakı məhsulun düşərkən də qazanc təmin etməsi potensialını verməsinə yaxşı bir nümunə olacaq.

Paylaş